Σήμερα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε τη δεύτερη ετήσια έκθεση της πλατφόρμας στρατηγικών τεχνολογιών για την Ευρώπη (STEP), η οποία καλύπτει το 2025. Η STEP είναι μια πρωτοβουλία της ΕΕ, η οποία ισχύει από τον Μάρτιο του 2024, για τον αναπροσανατολισμό της χρηματοδότησης σε υφιστάμενα προγράμματα της ΕΕ με σκοπό την επιτάχυνση της ανάπτυξης και της παραγωγής κρίσιμων τεχνολογιών στους τομείς της ψηφιακής και υπερπροηγμένης τεχνολογίας, της καθαρής τεχνολογίας, της βιοτεχνολογίας και, από το 2025, της άμυνας.
Η ετήσια έκθεση STEP 2025 δείχνει ότι, έως το τέλος του 2025, σε λιγότερο από δύο έτη λειτουργίας, η STEP είχε ήδη κινητοποιήσει ενωσιακή χρηματοδότηση ύψους 23,9 δισ. ευρώ για τη στήριξη της ανάπτυξης και της παραγωγής κρίσιμων τεχνολογιών στην Ευρώπη: 10 δισ. ευρώ στο πλαίσιο προγραμμάτων που τελούν υπό την άμεση διαχείριση της Επιτροπής και 13,9 δισ. ευρώ μέσω ανακατανεμημένης χρηματοδότησης από προγράμματα της πολιτικής συνοχής στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης των εθνικών και περιφερειακών αρχών και της Επιτροπής. Ο ρόλος του δικτύου των εθνικών σημείων επαφής STEP, τα οποία διορίζονται από τις εθνικές αρχές, είναι καθοριστικής σημασίας για την τρέχουσα επιτυχία της STEP.
Το 2025, το επίκεντρο της STEP επεκτάθηκε για να ανταποκριθεί στις ταχέως μεταβαλλόμενες ανάγκες ασφάλειας και ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης. Με την έγκριση του Omnibus για την αμυντική ετοιμότητα, οι αμυντικές τεχνολογίες έγιναν ο τέταρτος στρατηγικός τομέας της STEP, μαζί με τις ψηφιακές, καθαρές και βιοτεχνολογίες. Αυτό έχει επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής επιλεγμένων χρηματοδοτικών προγραμμάτων της ΕΕ στο πλαίσιο της STEP στις τεχνολογίες διπλής χρήσης και τις αμυντικές τεχνολογίες, ιδίως ότι η Ψηφιακή Ευρώπη μπορεί πλέον να στηρίζει τεχνολογίες διπλής χρήσης· Ο επιταχυντής του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Καινοτομίας (Ορίζων Ευρώπη) μπορεί επίσης να στηρίξει τεχνολογίες διπλής χρήσης, ενώ η μεταγενέστερη πρόσκληση «STEP Scale Up call» μπορεί πλέον να στηρίξει τεχνολογίες διπλής χρήσης και τεχνολογίες μόνο για την άμυνα.
Επιπλέον, η Επιτροπή χορήγησε 614 σφραγίδες STEP σε έργα υψηλής ποιότητας που συμβάλλουν στο δυναμικό καινοτομίας της ΕΕ και στη μείωση των στρατηγικών εξαρτήσεών της. Η σφραγίδα STEP είναι σήμα ποιότητας για εξαιρετικά έργα, με 452 από αυτά να απονέμονται μόνο το 2025. Περισσότερα από 200 έργα δέσμευσης σφραγίδων STEP περιλαμβάνονται πλέον και στον ειδικό πίνακα εργαλείων του Dealroom, παρέχοντας στους δυνητικούς ιδιώτες επενδυτές χρήσιμες πληροφορίες και άμεσα στοιχεία επικοινωνίας για πολλά υποσχόμενες νεοφυείς και επεκτεινόμενες επιχειρήσεις.
Η ενδιάμεση επανεξέταση της πολιτικής συνοχής επέκτεινε επίσης τα κίνητρα στις χώρες και τις περιφέρειες της ΕΕ, παρέχοντας μεγαλύτερη ευελιξία για τη διοχέτευση χρηματοδότησης σε προτεραιότητες STEP.
Μόνο οι προσκλήσεις STEP υπό άμεση διαχείριση ανήλθαν συνολικά σε 5,3 δισ. ευρώ το 2025, με:
⇒ 3,5 δισ. ευρώ για έργα καθαρής τεχνολογίας (π.χ. κατασκευή συσσωρευτών, υδρογονοκίνητες «κοιλάδες», υβριδική πρόωση κ.λπ.)·
⇒ 746 εκατ. ευρώ για έργα ψηφιακής τεχνολογίας (π.χ. κβαντική υπολογιστική, μικροκυκλώματα ΤΝ, μεγάλα γλωσσικά μοντέλα ανοικτού κώδικα κ.λπ.)·
⇒ 509 εκατ. ευρώ για έργα βιοτεχνολογίας που ενισχύουν την ετοιμότητα της ΕΕ για την αντιμετώπιση κρίσεων στον τομέα της υγείας (π.χ. ανάπτυξη εμβολίων, αντιιικών και αντιβιοτικών).
⇒ 553 εκατ. ευρώ για πολυτομεακές προσκλήσεις (που συμβάλλουν σε περισσότερους από έναν τομείς STEP στο πλαίσιο της ίδιας πρόσκλησης).
Οι χώρες και οι περιφέρειες της ΕΕ έχουν δεσμευτεί πλήρως, με την πολιτική συνοχής να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο όσον αφορά τη δημοσιονομική στήριξη της ΕΕ για την ανταγωνιστικότητα:
⇒19 χώρες της ΕΕ είχαν ευθυγραμμίσει τα εθνικά και περιφερειακά ταμεία συνοχής με τους στόχους της STEP σε 96 τροποποιήσεις προγραμμάτων έως το τέλος του 2025·
⇒ Προκηρύχθηκαν 54 προσκλήσεις υποβολής προτάσεων STEP σε 11 χώρες, ενώ 11 κράτη μέλη είχαν επιλέξει έργα στο πλαίσιο της STEP, στηρίζοντας περίπου 11 900 επιχειρήσεις και 21 644 θέσεις εργασίας.
⇒ Η Γερμανία, η Ιταλία, η Ρουμανία και η Ισπανία ήταν οι κύριοι συνεισφέροντες στις τροποποιήσεις του προγράμματος συνοχής που σχετίζονται με τη STEP κατά το τρέχον έτος.
Η εμπειρία της STEP τροφοδότησε άμεσα την πρόταση της Επιτροπής για την ενοποίηση 14 υφιστάμενων προγραμμάτων σε ένα Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανταγωνιστικότητας για την περίοδο 2028-2034. Η πύλη STEP λειτουργεί ως πεδίο δοκιμών για τη μελλοντική ενιαία πύλη για όλη τη χρηματοδότηση της ΕΕ.
Η πλήρης ετήσια έκθεση της STEP για το 2025 σε όλες τις γλώσσες της ΕΕ και οι συνοδευτικές απεικονίσεις δεδομένων είναι διαθέσιμες στη διαδικτυακή πύλη STEP. Η εφαρμογή της STEP συνεχίζεται και θα δημοσιευθούν νέες προσκλήσεις για χρηματοδότηση.