Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, καλεί τους ηγέτες των κρατών-μελών να εξετάσουν τη σύσταση κεντρικών στρατηγικών αποθεμάτων φυσικού αερίου σε πανευρωπαϊκό επίπεδο. Η κίνηση αυτή έρχεται ως αποτέλεσμα των εντεινόμενων ανησυχιών για πιθανές ελλείψεις κατά τους χειμερινούς μήνες, την ώρα που η πληρότητα στις ευρωπαϊκές δεξαμενές αποθήκευσης κυμαίνεται σε πρωτοφανώς χαμηλά επίπεδα για τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
Όπως αποκαλύπτει το Politico, επικαλούμενο διπλωματικούς κύκλους και στελέχη της ΕΕ, η συζήτηση για ένα κοινό «μαξιλάρι» ασφαλείας διεξάγεται στη σκιά των υψηλών τιμών του καυσίμου, οι οποίες πυροδοτήθηκαν από την πολεμική σύρραξη στο Ιράν. Οι υψηλές αυτές τιμές περιόρισαν τα οικονομικά κίνητρα των εμπορικών επιχειρήσεων να αναπληρώσουν τις ποσότητες αερίου, ορθώνοντας εμπόδια στην ομαλή τροφοδοσία ενόψει του χειμώνα. Υπό κανονικές συνθήκες, η πλήρωση των αποθηκών πραγματοποιείται σταδιακά καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους από ιδιώτες. Ωστόσο, η θερινή ακρίβεια κατέστησε το συγκεκριμένο μοντέλο αναποτελεσματικό, με συνέπεια η Ευρώπη να οδεύει προς τη χειμερινή σεζόν με περιορισμένες εφεδρείες.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν αποσαφηνιστεί οι ακριβείς προδιαγραφές που θα διέπουν έναν τέτοιο ευρωπαϊκό μηχανισμό, εντούτοις ανώτερο στέλεχος της ΕΕ παρομοίασε την πρωτοβουλία με ένα μακροπρόθεσμο μέτρο προστασίας απέναντι σε μελλοντικές διαταραχές του εφοδιασμού, στα πρότυπα των υποχρεωτικών αποθεμάτων που διατηρούν ήδη τα κράτη για το πετρέλαιο και τα παράγωγά του.
Η σχετική πρόταση τέθηκε στο τραπέζι από την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν κατά τη σύνοδο κορυφής της Πέμπτης (15.10.2026) στις Βρυξέλλες, ενώ η Κομισιόν επεξεργάζεται μια ευρύτερη αναθεώρηση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ενεργειακής ασφάλειας. Βάσει εγγράφων που επικαλείται το Politico από νωρίτερα μέσα στο 2026, οι επίσημες προτάσεις που αναμένονται τον Νοέμβριο θα εστιάζουν στη βελτίωση της διαχείρισης κρίσεων από τις ενεργειακές εταιρείες. Παρόλα αυτά, στα εν λόγω έγγραφα δεν αποτυπώνεται ρητά η υποχρέωση των κυβερνήσεων να διατηρούν συγκεκριμένες ποσότητες ασφαλείας ανεξαρτήτως των διακυμάνσεων της αγοράς.
Στο μεταξύ, ορισμένες χώρες έχουν ήδη υποχρεωθεί να τροποποιήσουν τη στρατηγική τους, καθώς οι φετινές εξελίξεις κατέδειξαν τα όρια της αποκλειστικής εξάρτησης από την ελεύθερη αγορά για την αναπλήρωση των αποθεμάτων. Η Ολλανδία δαπάνησε σχεδόν 1 δισεκατομμύριο ευρώ σε επιδοτήσεις για την αγορά ενέργειας, ενώ η Γερμανία μελετά τη δημιουργία δικών της αυτόνομων εφεδρειών έκτακτης ανάγκης.
Ταυτόχρονα, μια παράλληλη πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη θεσμοθέτηση ενός πανευρωπαϊκού σχήματος κοινών προμηθειών ενέργειας αντιμετωπίστηκε με ιδιαίτερη επιφυλακτικότητα από τους Ευρωπαίους ηγέτες στη σύνοδο της Πέμπτης, σύμφωνα με πληροφορίες διπλωματών που επικαλείται το POLITICO.
