Η ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνεχίζει να προχωρά με ταχύτατους ρυθμούς, προσφέροντας τεράστια οικονομικά οφέλη και στηρίζοντας τη «πράσινη» μετάβαση. Ωστόσο, σοβαρά εμπόδια, όπως το αυξανόμενο κόστος συμφόρησης στα δίκτυα και η υστέρηση στη διασυνοριακή δυναμικότητα, κρατούν ανεκμετάλλευτο ένα σημαντικό μέρος των δυνατοτήτων της.
Τα κρίσιμα αυτά δεδομένα αναδεικνύονται στην επίσημη Εκθέση Παρακολούθησης του ACER για το 2026, η οποία χαρτογραφεί την τρέχουσα κατάσταση, τις νέες τάσεις και τις προκλήσεις του ευρωπαϊκού ενεργειακού τοπίου.
Τα βασικά σημεία της έκθεσης του ACER
  1. Οικονομικό πλεόνασμα δισεκατομμυρίων: Το διασυνοριακό εμπόριο αποφέρει περίπου 32 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως μόνο στην αγορά επόμενης ημέρας (day-ahead market), ενώ η περαιτέρω ενοποίηση θα μπορούσε να προσθέσει τουλάχιστον 4 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον ανά έτος.
  2. Στροφή στα προϊόντα 15 λεπτών: Από τον Οκτώβριο του 2025, τα προϊόντα 15 λεπτών έχουν καταλάβει σχεδόν το 90% των συναλλαγών στην αγορά επόμενης ημέρας, αποτυπώνοντας τις μεταβαλλόμενες ανάγκες του συστήματος.
  3. «Εκτόξευση» στο κόστος συμφόρησης: Το κόστος για τη διαχείριση της συμφόρησης στα δίκτυα ανήλθε στα 5,4 δισεκατομμύρια ευρώ το 2025 (από 4,3 δισ. ευρώ το 2024), επηρεασμένο και από ζητήματα ελέγχου τάσης.
  4. Το «στοίχημα» του 70%: Η υποχρέωση διάθεσης τουλάχιστον του 70% της δυναμικότητας για διασυνοριακές συναλλαγές δεν έχει ακόμη εφαρμοστεί πλήρως, περιορίζοντας κυρίως τις ενδοημερήσιες αγορές και την εξισορρόπηση (balancing).
Κοιτάζοντας προς το μέλλον
Η ενοποίηση της αγοράς προσφέρει ήδη ξεκάθαρα οφέλη, ωστόσο η πλήρης αξία της δεν έχει ακόμη πραγματοποιηθεί. Καθώς η παραγωγή από ΑΠΕ αυξάνεται, το διασυνοριακό εμπόριο —ιδίως κοντά στον πραγματικό χρόνο— θα αποκτά όλο και μεγαλύτερη αξία. Η περαιτέρω ενοποίηση και η πλήρης εφαρμογή των υφιστάμενων κανόνων, όπως η απαίτηση για το ελάχιστο όριο του 70%, θα αποφέρουν σημαντικά οφέλη στους καταναλωτές τα επόμενα χρόνια.