Στο άρθρο παρουσιάζεται ηνέα επιστημονική μελέτη με τίτλο“The collision risk of migrating birds at wind turbines” (BioConsult SH, 2025),η οποία αφορά παράκτιο αιολικό πάρκο στη βόρεια Γερμανία και εξετάζει τον κίνδυνο πρόσκρουσης μεταναστευτικών πτηνών στις ανεμογεννήτριες. Η έρευνα συγκεντρώνει έναν πρωτοφανή όγκο δεδομένων από καινοτόμες μεθόδους, χρησιμοποιώντας εκατομμύρια καταγραφές ραντάρ και χιλιάδες ώρες βίντεο από AI κάμερες υψηλής ανάλυσης που αναλύουν την πτήση των πουλιών, ακόμη και αυτών πολύ μικρού μεγέθους, σε πραγματικό χρόνο.
Το βασικό της συμπέρασμα είναι σαφές: ο πραγματικός κίνδυνος σύγκρουσης είναι πάρα πολύ χαμηλός, καθώς τα είδη που εξετάστηκαν αποφεύγουν σε συντριπτικό ποσοστό τις ανεμογεννήτριες. Το πιο εντυπωσιακό εύρημα αφορά το λεγόμενο “AvoidanceRate (AR)”, δηλαδή το ποσοστό των πτηνών που θα μπορούσαν να βρεθούν στη ζώνη σάρωσης του ρότορα αλλά τελικά την αποφεύγουν. Η μελέτη καταγράφει ποσοστό αποφυγής 99,87% κατά τη διάρκεια της νύχτας και 99,86% την ημέρα, πράγμα που σημαίνει ότι σχεδόν όλα τα πουλιά αντιλαμβάνονται τις ανεμογεννήτριες και τις αποφεύγουν εγκαίρως.
Ένα ακόμη εντυπωσιακό στοιχείο της μελέτης είναι ότι οι διελεύσεις μέσα από τη ζώνη ρότορα ήταν περίπου 20 φορές περισσότερες όταν οι ανεμογεννήτριες ήταν ακίνητες. Το γεγονός αυτό δείχνει ότι τα πουλιά αντιλαμβάνονται την κίνηση των πτερυγίων, πιθανόν και μέσω οπτικών, ακουστικών ή αεροδυναμικών ενδείξεων, και αντιδρούν εγκαίρως. Άρα, η λειτουργία της ανεμογεννήτριας δεν αυξάνει τον κίνδυνο. Αντιθέτως σε πολλές περιπτώσεις λειτουργεί ως επιπλέον σήμα αποφυγής, καταρρίπτοντας τις θεωρίες περί αυξημένης επικινδυνότητας κατά την κίνηση του ρότορα.
Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία, γιατί στις Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων συχνά χρησιμοποιούνται «αυστηρές» ή γενικές τιμές αποφυγής, κάτι που υπερεκτιμά λανθασμένα τον αναμενόμενο αριθμό συγκρούσεων. Αυτό δείχνει πόσο κρίσιμο είναι να χρησιμοποιούνται ρεαλιστικές, τεκμηριωμένες τιμές αποφυγής και όχι γενικές παραδοχές. Παράλληλα, αποδεικνύεται ότι η παρουσία μεταναστευτικών ροών δεν συνεπάγεται αυτόματα αυξημένο κίνδυνο, κάνοντας τα αυστηρά διοικητικά μέτρα (όπως η παύση λειτουργίας για μεγάλα χρονικά διαστήματα) να στερούνται επαρκούς επιστημονικής τεκμηρίωσης.
Συμπερασματικά, η νέα μελέτη αποτελεί ισχυρό τεκμήριο ότι η συζήτηση για τις επιπτώσεις των ανεμογεννητριών στα πουλιά πρέπει να βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα και όχι σε φόβους ή γενικεύσεις, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για μια πιο ορθολογική και πράσινη ανάπτυξη.