Ως ένδειξη των προσδοκιών της αγοράς για μακροπρόθεσμη αξιοποίηση των ελληνικών υποδομών φυσικού αερίου ως εξαγωγικής βάσης για την Ανατολική και Νοτιοανατολική Ευρώπη μπορεί να εκληφθεί η σχεδόν πλήρης δέσμευση των χρονοθυρίδων εκφόρτωσης LNG στον Τερματικό Σταθμό της Ρεβυθούσας για την περίοδο έως και το 2040, που καταγράφηκε στις ετήσιες δημοπρασίες του ΔΕΣΦΑ.
Όπως ανακοίνωσε την Τρίτη ο Διαχειριστής, η διαδικασία για τη δέσμευση χρονοθυρίδων εκφόρτωσης και δυναμικότητας αεριοποίησης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (LNG) χαρακτηρίστηκε από υψηλή συμμετοχή χρηστών και ποσοστό κάλυψης που προσεγγίζει το σύνολο της προσφερόμενης δυναμικότητας για τα περισσότερα έτη της περιόδου 2026–2040. Ο ΔΕΣΦΑ επισημαίνει ότι το αποτέλεσμα αυτό αντανακλά το ενδιαφέρον της αγοράς για μακροχρόνια πρόσβαση στην υποδομή της Ρεβυθούσας, καθώς και τη σημασία της στον περιφερειακό εφοδιασμό φυσικού αερίου.
Μακροχρόνιες δεσμεύσεις και διασυνοριακές ροές
Οι φετινές δημοπρασίες του ΔΕΣΦΑ επιβεβαίωσαν το υψηλό ενδιαφέρον των χρηστών για μακροχρόνιες δεσμεύσεις δυναμικότητας LNG, δείχνοντας ότι η πρόσβαση σε υποδομές αεριοποίησης παραμένει βασική παράμετρος στον ενεργειακό σχεδιασμό της αγοράς.
Οι δεσμεύσεις αυτές άλλωστε πραγματοποιήθηκαν με φόντο την αναδιαμόρφωση του ευρωπαϊκού εφοδιασμού φυσικού αερίου, στο πλαίσιο του οποίου τόσο ο τερματικός σταθμός LNG της Ρεβυθούσας όσο και το FSRU της Αλεξανδρούπολης αξιοποιούνται όχι μόνο για την εσωτερική αγορά αλλά και για τις ανάγκες κρατών της ευρύτερης περιοχής.
Την ίδια στιγμή, οι επενδύσεις του ΔΕΣΦΑ σε σταθμούς συμπίεσης και οι αναβαθμίσεις του συστήματος μεταφοράς αυξάνουν τις δυνατότητες μετακίνησης φυσικού αερίου προς τον Βορρά, με τη διάρκεια και την έκταση των δεσμεύσεων στη Ρεβυθούσα να αποτυπώνουν τον τρόπο με τον οποίο η αγορά τοποθετείται απέναντι στις νέες συνθήκες.
Οι εξελίξεις στον Κάθετο Διάδρομο
Στο ευρύτερο αυτό πλαίσιο εντάσσονται και οι εξελίξεις γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο φυσικού αερίου, ο οποίος μέχρι στιγμής εμφανίζει περιορισμένο εμπορικό ενδιαφέρον όπως έχει καταδειχθεί από τις δημοπρασίες δέσμευσης διασυνοριακής χωρητικότητας στα επιμέρους routes. Τις τελευταίες ημέρες ωστόσο, καταγράφεται αυξημένη κινητικότητα, τόσο σε πολιτικό όσο και σε εμπορικό επίπεδο, με στόχο την αντιμετώπιση ζητημάτων που αφορούν το ρυθμιστικό πλαίσιο και το κόστος μεταφοράς.
Ενδεικτική της επιχειρούμενης αλλαγής κλίματος είναι η πρώτη εμπορική συμφωνία της κοινοπραξίας ATLANTIC SEE LNG TRADE, με προμηθευτή την BP και αγοραστή την ουκρανική Naftogaz. Η συμφωνία προβλέπει την αποστολή φορτίου LNG που θα εκφορτωθεί στη Ρεβυθούσα και θα διαμετακομισθεί προς την Ουκρανία τον Μάρτιο, μέσω του Route 1 (Ελλάδα – Βουλγαρία – Ρουμανία – Μολδαβία – Ουκρανία), με τις τελικές ποσότητες να εξαρτώνται από τη διαθέσιμη διασυνοριακή χωρητικότητα.
Διεργασίες σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο
Υπενθυμίζεται ότι σε επίπεδο δημόσιων τοποθετήσεων, αξιωματούχοι των Ηνωμένων Πολιτειών έχουν επισημάνει την ανάγκη για ρυθμιστική στήριξη από την Ευρωπαϊκή Ένωση προκειμένου να διαμορφωθεί ένα προβλέψιμο πλαίσιο για τη λειτουργία του Κάθετου Διαδρόμου, καθώς και για τη διατήρηση ανταγωνιστικών τελών διαμετακόμισης.
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και ο σχεδιασμός διυπουργικής συνάντησης στην Ουάσινγκτον στα τέλη Φεβρουαρίου, με τη συμμετοχή των εμπλεκόμενων χωρών, με αντικείμενο τον συντονισμό των επόμενων βημάτων και την άρση των υφιστάμενων εμποδίων που έχουν εντοπιστεί τόσο σε ρυθμιστικό όσο και σε οικονομικό επίπεδο.
Οι αριθμοί
Σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε ο ΔΕΣΦΑ, στο πλαίσιο των ετήσιων δημοπρασιών για τη δέσμευση χρονοθυρίδων εκφόρτωσης LNG και δυναμικότητας αεριοποίησης στον Τερματικό Σταθμό της Ρεβυθούσας για την περίοδο 2026–2040, προσφέρθηκαν συνολικά 413 χρονοθυρίδες εκφόρτωσης, που αντιστοιχούν σε 342,5 TWh LNG.
Από αυτές, δεσμεύθηκαν 409 χρονοθυρίδες, συνολικής ποσότητας 340,5 TWh, γεγονός που αντιστοιχεί σε κάλυψη άνω του 99% της προσφερόμενης δυναμικότητας. Στη διαδικασία συμμετείχαν έως και πέντε χρήστες ανά έτος, ανάλογα με τη χρονική περίοδο.
Για τα έτη 2027, 2028 και 2029, τα προσφερόμενα φορτία είχαν ήδη δεσμευθεί πλήρως στο πλαίσιο προηγούμενων δημοπρασιών, ενώ για τα έτη 2026 και 2030 δεσμεύθηκαν τα εναπομείναντα φορτία, οδηγώντας σε πλήρη κάλυψη της διαθέσιμης δυναμικότητας.
Από το 2031 έως το 2039, διατέθηκαν κατ’ έτος από 24 έως 43 χρονοθυρίδες, οι οποίες δεσμεύθηκαν στο σύνολό τους, με αντίστοιχες ποσότητες που κυμαίνονται μεταξύ 17 και 36 TWh ετησίως. Για το 2036 και το 2040 καταγράφεται περιορισμένο υπόλοιπο διαθέσιμων slots, συνολικής ποσότητας 0,5 TWh και 1,5 TWh αντίστοιχα.
Συνολικά, για ολόκληρη την περίοδο 2026–2040, παραμένουν αδιάθετες μόλις 4 χρονοθυρίδες, που αντιστοιχούν σε 2 TWh LNG, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Διαχειριστή.
Γράφει ο Γιώργος Μουρμούρης – Πηγή: imerisia.gr
