Αισθητή αποκλιμάκωση κατέγραψαν τη Δευτέρα (16 Νοεμβρίου) οι ευρωπαϊκές τιμές του φυσικού αερίου, καθώς οι επενδυτές και οι έμποροι ενέργειας στάθμισαν τις ιστορικές εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τις Ηνωμένες Πολιτείες έναντι των επίμονων ανησυχιών για τα χαμηλά αποθέματα της ηπείρου ενόψει του χειμώνα. Η αγορά βρίσκεται σε μια διαρκή διελκυστίνδα ανάμεσα στη βραχυπρόθεσμη βελτίωση της προσφοράς και τους γεωπολιτικούς και καιρικούς κινδύνους που παραμένουν στο προσκήνιο.
Η εικόνα στα χρηματιστήρια ενέργειας και οι παράγοντες της πτώσης
Τα ολλανδικά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης επόμενου μήνα (TTF), που αποτελούν το σημείο αναφοράς για την ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, υποχώρησαν έως και 6,2% κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της Δευτέρας, αντισταθμίζοντας σε μεγάλο βαθμό τα κέρδη άνω του 6% που είχαν σημειώσει την προηγούμενη εβδομάδα. Συγκεκριμένα, νωρίς το απόγευμα (13:41 ώρα Άμστερνταμ), η τιμή διαμορφωνόταν κατά 5,3% χαμηλότερα, στα 86,10 ευρώ ανά μεγαβατώρα.
Η καθοδική αυτή διόρθωση τροφοδοτήθηκε από τρεις βασικούς πυλώνες που χαλάρωσαν τη βραχυπρόθεσμη στενότητα της αγοράς:
  1. Αμερικανική παραγωγή-ρεκόρ: Οι εξαγωγές φυσικού αερίου από τις ΗΠΑ αυξάνονται με ταχείς ρυθμούς, καθώς αμερικανικά έργα υποδομής ενίσχυσαν την παραγωγή τους σε νέα ιστορικά υψηλά, διοχετεύοντας περισσότερα φορτία στην παγκόσμια αγορά.
  2. Βελτίωση των καιρικών συνθηκών: Οι μετεωρολογικές προβλέψεις δείχνουν επικράτηση ηπιότερων θερμοκρασιών σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης τις επόμενες ημέρες, εξέλιξη που αναμένεται να περιορίσει προσωρινά τη ζήτηση για θέρμανση.
  3. Μειωμένος ανταγωνισμός από την Ασία: Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς, οι μεγάλοι εισαγωγείς της Ασίας παραμένουν προς το παρόν στο περιθώριο των αγορών άμεσης παράδοσης (spot), μειώνοντας τον διεθνή ανταγωνισμό για διαθέσιμα φορτία LNG.
Το «αγκάθι» των χαμηλών αποθεμάτων και η ενίσχυση από τη Βόρεια Θάλασσα
Παρά τη σημερινή ανάσα, η ευρωπαϊκή αγορά παραμένει δομικά ευάλωτη. Οι υπόγειες εγκαταστάσεις αποθήκευσης φυσικού αερίου στην Ευρώπη βρίσκονται αυτή τη στιγμή κάτω από το 71% της χωρητικότητάς τους, επίπεδο αισθητά χαμηλότερο από τον εποχικό μέσο όρο της τελευταίας πενταετίας, ο οποίος ανέρχεται στο 89%. Η χαμηλή αυτή πληρότητα εκθέτει την ήπειρο σε απότομες ανατιμήσεις (price spikes) μόλις επικρατήσουν παρατεταμένες συνθήκες παγετού, όπως αυτές που προβλέπονται για αργότερα μέσα στον μήνα.
«Η αγορά είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη μεταβλητότητα, καθώς η χειμερινή ζήτηση αρχίζει να πιέζει, την ώρα που η πλευρά της προσφοράς δείχνει σημάδια βελτίωσης», επισήμανε η Florence Schmit, ανώτερη στρατηγική αναλύτρια ενέργειας στη Rabobank.
Στο μέτωπο της ευρωπαϊκής παραγωγής, μια θετική εξέλιξη καταγράφηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου ξεκίνησε η ροή φυσικού αερίου από το πρόσφατα εγκεκριμένο κοίτασμα Jackdaw. Αν και η συνεισφορά του συγκεκριμένου πεδίου είναι σχετικά περιορισμένη —καλύπτοντας περίπου το 2% της ετήσιας βρετανικής ζήτησης—, ο Βρετανός υπουργός Ενέργειας τόνισε ότι θα συμβάλει ουσιαστικά στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας κατά τη διάρκεια του φετινού χειμώνα.
Η γεωπολιτική αστάθεια της Μέσης Ανατολής
Την ίδια στιγμή, η γεωπολιτική αστάθεια στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να λειτουργεί ως «δίχτυ ασφαλείας» για τις υψηλές τιμές, αποτρέποντας μια βαθύτερη πτώση. Κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου, το Ιράν έβαλε στο στόχαστρο αμερικανική βάση στο Μπαχρέιν, επαναλαμβάνοντας ωστόσο ότι η διπλωματική οδός για τον τερματισμό της σύγκρουσης παραμένει ανοιχτή. Παράλληλα, συνεχίζονται οι επιθέσεις σε εμπορικά πλοία εντός και γύρω από τα Στενά του Ορμούζ — μια κρίσιμη θαλάσσια αρτηρία για το παγκόσμιο εμπόριο ενέργειας.
Όσο η συγκεκριμένη σύγκρουση παραμένει άλυτη, οι αναλυτές εκτιμούν ότι οι τιμές του φυσικού αερίου στην Ευρώπη θα διατηρηθούν σε αυξημένα επίπεδα, ενσωματώνοντας ένα μόνιμο ασφάλιστρο γεωπολιτικού κινδύνου. Όπως χαρακτηριστικά σημείωσαν οι αναλυτές της Timera Energy σε ενημερωτικό τους σημείωμα, «η χειμερινή ισορροπία παραμένει εξαιρετικά ευαίσθητη στις καιρικές μεταβολές, στις διαταραχές της προσφοράς και στις περαιτέρω αλλαγές του επενδυτικού κλίματος».